Và trong buổi họp báo ngày 25-4-2006 họ đã ra một tuyên bố chung. Tuổi Trẻ xin giới thiệu toàn văn bản tuyên bố (do Ku Su Jeong dịch).

Mới đây, con số kết hôn với người nước ngoài như một hình thức di cư trong xu thế toàn cầu hóa đã bất ngờ tăng lên một cách nhanh chóng. Theo báo cáo của Cục Thống kê vào tháng 3-2006, tỉ lệ kết hôn với người nước ngoài của HQ chiếm 13,6%, riêng ở vùng nông thôn tỉ lệ này lên đến 35,9%.

Nguyễn Thị Minh Lan - nghiên cứu sinh ĐH Quốc dân Hàn Quốc - đang bày tỏ sự phẫn nộ khi trả lời phỏng vấn báo chí Hàn Quốc

Nếu là một cơ quan ngôn luận chân chính, thiết nghĩ cơ quan này cần phải biết phân tích sâu sắc những nguyên nhân dẫn đến sự thay đổi trên cũng như phải đề cập đến những vấn đề đã phát sinh trong quá trình này và nỗ lực nhằm tìm ra phương hướng tích cực, đúng đắn.

Thế nhưng, trong bài báo “Các trinh nữ VN đến HQ - đất nước của hi vọng” trên trang xã hội của tờ nhật báo Chosun xuất bản ngày 21-4 vừa qua đã cho thấy một thái độ bàng quan, một giọng điệu bình thản, không có một ý thức phê phán nào trong việc truyền đạt quá trình kết hôn với người nước ngoài giữa phụ nữ VN và đàn ông HQ được thực hiện thông qua công ty môi giới hôn nhân.

Tuy nhiên, ở VN, những công ty môi giới hôn nhân như thế này đều bị xem là hoàn toàn bất hợp pháp; còn ở HQ, các nhà nghiên cứu, các nhà hoạt động xã hội đã liên tục phê phán tính chất thương mại hóa hôn nhân đã nảy sinh trong quá trình này. Cho nên, thái độ bàng quan của bài báo này đáng bị phê phán bởi lý do nó đã bỏ quên nghĩa vụ của một cơ quan ngôn luận chân chính.

Che Sung Woo xuất hiện trong chương trình điểm tin trực tuyến trên trang web của báo Chosun ngày 22-4               Theo bạn Vũ Duy Hưng từ Seoul, Che Sung Woo, tác giả bài báo, đã ra gặp những người biểu tình. Anh cho biết đó là lần đầu tiên đến VN, chưa hiểu biết hết về đất nước này nên trong bài viết có thể chưa toàn diện. Che Sung Woo đã đi theo đoàn biểu tình để xin lỗi và đề nghị cho anh cơ hội khác để viết bài tốt hơn về VN. Tuy nhiên những người biểu tình đã đòi hỏi nhật báo Chosun phải có lời xin lỗi chính thức cho những phụ nữ VN, phải vạch rõ lập trường về vấn đề “sản phẩm hóa phụ nữ”, đồng thời phải đưa ra những qui định với nhà báo về vấn đề nhân quyền và quyền lợi phụ nữ...

Bài báo đã viết: “Ông Kim đã xem mặt trực tiếp 11 người, ngoài ra còn tiến hành gặp mặt trên mạng. Ông chuyển sang phòng bên cạnh, mở đĩa CD có thời gian một tiếng rưỡi, thời gian ghi hình là tháng 4-2006. Trên màn hình lần lượt xuất hiện 150 cô gái đeo số báo danh trên ngực. Ống kính quay từ gương mặt rồi đến toàn thân và cứ lặp lại nhiều lần”. Như vậy, bài báo đã truyền đạt một cách chi tiết quá trình sản phẩm hóa thân thể người phụ nữ trong cuộc gặp mặt nhưng lại không hề tỏ bất cứ thái độ phê phán nào đối với việc xúc phạm nhân quyền như thế này.

Hơn nữa, nhật báo Chosun đã đưa lên khắp trang báo những tấm ảnh chụp rất rõ nét gương mặt các phụ nữ VN mà có thể xúc phạm đến quyền chân dung của họ. Dưới tấm ảnh là dòng chú thích: “Các hoàng tử HQ, xin hãy đưa em về” đã nhấn mạnh tính tự nguyện, sự thiết tha của các phụ nữ VN và làm mờ đi bản chất của vấn đề. Xuyên suốt bài báo, phóng viên đã nhiều lần đề cập đến động cơ của việc phụ nữ VN lấy chồng HQ chỉ là nhằm “thoát khỏi đói nghèo”.

Điều này đã làm đơn giản hóa và xuyên tạc những nguyện vọng, lý do rất đa dạng của phụ nữ khi lấy chồng nước ngoài. Trên thực tế, rất nhiều phụ nữ đã kết hôn và di cư sang HQ đang chịu đau đớn bởi quan niệm của xã hội xem họ là “những người kết hôn với mục đích kinh tế”. Trong khi đó, bài báo của Chosun lại làm nặng thêm cái nhìn phiến diện này và gây xúc phạm hơn nữa đến nhân quyền của họ.

Hiện nay ở HQ, đặc biệt ở vùng nông thôn, trên khắp các đường phố, người ta dễ dàng tìm thấy những quảng cáo “Hãy kết hôn với trinh nữ VN” bao hàm nội dung: “hoan nghênh những người già, những người muốn tái hôn, những người có con, những người bị tàn tật”. Thêm vào đó, những quảng cáo trên báo chí hoặc trên mạng cũng đã “sản phẩm hóa” hình ảnh phụ nữ VN là những con người dễ phục tùng chế độ gia trưởng phong kiến.

Đây chính là một vấn đề xã hội rất nghiêm trọng, đáng bị phê phán và cần phải được cải thiện. Nhật báo Chosun tự cho mình là “cơ quan ngôn luận chân chính” nhưng đã không dẫn dắt vấn đề theo hướng đúng đắn mà lại còn đăng những bài báo không khác gì với nội dung quảng cáo của các công ty môi giới hôn nhân và gây phát triển thêm tệ nạn xã hội.

Chúng tôi đứng ra phê phán bài báo “Những trinh nữ VN đến HQ - đất nước của hi vọng” đăng trên trang xã hội của nhật báo Chosun vì lý do bài báo đã bỏ quên trách nhiệm của ngôn luận, làm vững chắc hơn nữa cái nhìn phiến diện trong xã hội, xúc phạm đến nhân quyền nói chung và quyền chân dung nói riêng của phụ nữ VN. Vì thế, chúng tôi yêu cầu như sau:

- Nhật báo Chosun phải gửi lời xin lỗi chính thức cho những phụ nữ VN trong tấm ảnh đã bị xúc phạm đến quyền chân dung.

- Vạch rõ lập trường của nhật báo Chosun về vấn đề “sản phẩm hóa phụ nữ” đã diễn ra trong quá trình kết hôn thông qua các công ty môi giới hôn nhân.

- Nhật báo Chosun hãy thành tâm hối cải cho thái độ bàng quan và hành động thúc đẩy thương mại hóa phụ nữ của mình.

- Nhật báo Chosun phải đưa ra những qui định đối với bài báo và nhà báo về vấn đề nhân quyền và quyền lợi của phụ nữ.

Chú thích

(*) Tổ chức Nawauri (Tôi và chúng ta)
Tổ chức Vượt qua ranh giới
Liên hiệp nhân dân vì ngôn luận dân chủ
Liên hiệp phụ nữ Hàn Quốc qua điện thoại
Liên đoàn nhân dân chống đối nhật báo Chosun
Liên đoàn hòa bình Palestine

(Theo Tuổi Trẻ)